Connect with us

تازه خبرونه

په جنګ ځپلو سیمو کې د ښځو وضعیت مخ په خرابیدو دی- څېړنه

Ariana News

خپور شوی

 په

(Last Updated On: September 24, 2020)

د نړیوالې ژغورنې جرګه ګۍ څېړنه ښیي، چې له تېرو ۲۵ کلونو راپدیخوا ښځو او نجونو د جنسیتي   مساواتو له مخې نړیوال پرمختګ ندی کړی.

د څېړنې له مخې؛ پر نړیوالو لاسته راوړنو سربیره، په جنګ ځپلیو سیمو کې ښوونځیو ته تګ، سواد زدکړې، د زیږون سندونو ته لاسرسی او دې ته ورته له نورو برخو هم ښځې او انجونې له خراب حالت سره مخ شوې دي.

دغه څېړنه په ۱۰ هېوادونو؛ افغانستان، کولمبیا، د کانګو جمهوریت، ایتوپیا، عراق، میانمار، نایجیریا، پاکستان، تایلیند، یوګاندا، کډوالې کورنۍ او بې ځایه شويو خلکو کې جنسیتي مساوات تر څېړنې لاندې نیول شوي دي.

د څېړنې موندنې ښیي، چې له ۱۹۹۵ زېږدیز کال راپدیخوا ۴۴ سلنه کډوالي لوړه شوې، چې تر ۲۰۱۹ پورې له ۲۶ میلیون ډېر راجستر شوي دي.

په ۱۰ څېړل شویو هېوادونو کې افغانستان ۲.۷ میلیونه بې ځایه شوي لري، چې د داخلي بې ځایه شویو خلکو په سلو کې ۳۵۰ ډېروالي ښیي.

په ځینو برخو کې، د میرمنو او نجونو لاسته راوړنې خورا هڅونکې وې او له تېرو ۲۵ کلونو راپدیخوا په نړۍ کې د میندو مړینه ۳۸ سلنه راکمه شوې ( په ۲۰۱۷ کال کې په ۱۰۰۰۰ ژوندیو زیږونونو کې ۲۱۱ مړینې) وې.

افغانستان، ایتوپیا او پاکستان د میندو په مړینه کې ۵۰ سلنه کموالی ښیي.

د څېړنې له مخې؛ که څه هم په نړۍ کې لومړنيو او ثانوي ښوونځیو ته تګ ۱۱ سلنه ډېر شوی، د افغانستان په څېر هېوادونه هیڅکله هم له نړیوالو معیارونو سره برابر ندي.

پداسې حال کې، چې د ۱۹۹۵ کال را پدیخوا د نارینه وو پر پرتله د میرمنو د سواد کچه لوړه شوې (په ترتیب سره ۱۸ سلنه د  ۸ په پرتله ) میانمار د وخت له تېریدو سره د ښځینه وو دسواد کچه کمه کړې او له پرمختګ سره سره عراق، یوګانډا، نایجیریا، پاکستان، ایتوپیا او افغانستان د نړۍ له احصائیو سره د پرتلنې وړ ندي.

دا په داسې حال کې ده، چې افغانستان د کورني تاوتریخوالي ۴۶، ایتوپیا ۴۰ او د کانګو جمهوریت ۳۷ په سلو کې لوړوالی ښیي.

تازه خبرونه

په هرات کې د حبیب غوریاني او امنیتي ځواکونو له نښتو لسګونه کسان مالي او ځاني زیانمن شوي

Ariana News

خپور شوی

په

توسط

(Last Updated On: March 4, 2021)

د هرات پولیسو نن (پنجشنبه د کب ۱۴) په ډاګه کړې چې د امنیتی ځواکونو او د سیمه ییز زورواکي حبیب غوریانی د وسلوالو تر منځ په نښتو کې د ښځو او ماشومانو په ګډون لسګونه ملکي وګړي ټپیان ا مالي زیانمن شوي دي.

پولیسو حبیب غوریاني د پیسو اخیستو، د نشه يي توکو قاچاق، غصب او پر نورو جرمونو تورن کړی او هغه پرون یې د هغه د نیولو هڅه وکړه؛ خو نوموړی له پولیسو سره په نښته کې ښکېل شو.

د پولیسو په خبرپاڼه کې راغلي: د غوریاني وسلوالو پرون د ښار د ۱۲ ناحیې په اړوند سیمه کې د ځایي اوسیدونکي پلورنځي او کور ته ورننوتل؛ خپلسرې ډزې یې کړي، هغه یې  وهلی، مالي زیان یې وراړولی او د خلکو امنیت یې ګډوډ کړی دي. د دوی دغې کړنې د خلکو غصه راوپاروله او د دولسمې حوزې مخې ته یې د قانون پلي کیدو غوښتنه وکړه.

د پولیسو د څرګندونو له مخې؛ سیمې ته د پولیسو له رسېدو سره سم د غوریاني وسلوالو پر پولیسو ډزې وکړې او ۱۴ پولیس یې ټپیان کړل.

د پولیسو د څرګندونو له مخې؛ په دې نښتو کې د یوې ښځې او درې ماشومانو په ګډون ۳۲ ملکي وګړي ټپیان شوي دي.

پولیسو زیاته کړې؛ د غوریاني له وسلوالو څخه هم دوه کسان وژل شوي او اته نور له وسلو او مهماتو سره نیول شوي دي.

پولیس وايي، چې غوریاني له سیمې تښتیدلی؛ خو څارنه یې روانه ده.

دغه راز د هرات روغتیايي چارواکي ويلي، چې له دې نښتو څخه د ښځو او ماشومانو په ګډون ۳۶ ټپیان حوزوي روغتون ته رالېږدول شوي دي.

 په دې نښتو کې د اړوند سیمې خلکو ته ډېر مالی زیان هم اوښتی دی.

سرچینې زیاته کړې چې غوریانی له سیمې تښتیدلی، خو حبیب غوریاني په ترلاسه شوې ویډیو کې، چې پر پښه ټپي ښکاري او ورسره د حکومت دا کړنه سیاسي بولي.

ویل کیږي، چې اوسمهال امنیتي ځواکونه له سیمې وتلي دي.

د یادونې ده، چې د پولیسو او د حبیب غوریاني د وسلوالو تر منځ په نښته کې ولسي وګړيو ته مالي او ځاني زیانونه هم رسېدلي دي.

Continue Reading

تازه خبرونه

په ننګرهار کې د نښلیدونکي ماین پر چاودنه یوه ښځینه ډاکټره وژل شوې

Ariana News

خپور شوی

په

توسط

(Last Updated On: March 4, 2021)

د ننګرهار پولیسو ویاند ویلي؛ نن سهار شپږبجې د دې ولایت په جلال آباد ښار کې دوه بېلابېلې چاودنې رامنځته شوي، چې د ننګرهار د حوزوي روغتون یوه ډاکټره یې وژلې او د یوه ماشوم په ګډون دوه نور ټپیان دي.

د ننګرهار د امنیه قومندانۍ ویاند فرید خان زیاته کړې؛ لومړۍ ماین چاودنه د پېنځمې ناحیې د میرویس نومي د کور په دروازه کې رامنځته شوې، چې د کور ډېرې برخې ویجاړې او یو کس یې ټپي کړی دی.

د فرید خان د څرګندونو له مخې؛ بله ماین چاودنه  د درېیمې ناحیې د عربانو ګولایي په اړوند سیمه کې پر رکشا پورې نښلول شوي ماین رامنځته شوې، چې د دې ولایت د حوزوي روغتون یوه  ډاکتره صدف یې وژلې او یوماشوم ټپي دی.

تر دې دمه د پېښې مسوولیت چا ندی منلی.

دا په داسې حال کې ده، چې سې شنبه پر ورځ د انعکاس تلویزیون درې ښځینه کارمندانې هم  په جلال آباد ښار کې د ناڅرګندو وسلوالو په دوه بېلابېلو بریدونو کې ووژل شوې، چې وروسته بیا داعش جنګیالیو د مسوولیت ادعا وکړه.

Continue Reading

تازه خبرونه

خلیلزاد د ټولګډونه حکومت د جوړولو په هڅه کې دی – سیاسیون

Ariana News

خپور شوی

په

توسط

(Last Updated On: March 4, 2021)

یو شمېر سیاسي بهیرونو، ګوندونه او مدني مخکښانو ویلي؛ د افغانستان د سولې امریکایي استازی خلیلزاد  د ټولګډونه حکومت د جوړېدو او د افغانستان د راتلونکي لپاره د بن په څېر د سترې ناستې د جوړېدو په هڅه کې دی.

خلیلزاد د ولسمشر او د ملي پخلاینې عالی شورا د مشر په ګډون له ټولو سیاستوالو سره کتلي دي.

 سیاستوالو ویلي؛ خلیلزاد سر بېره پر دې، چې د ملګرو ملتونو د منځګړیتوب پر هڅو ټینګار کړي؛ غواړي په دې ناسته کې د ګډون لپاره ایران او پاکستان وهڅوي او د نړۍ له اغېزمنو هېوادونو هم غواړي، چې دواړه لوري سولې ته وهڅوي او دغه راز یې عادلانه او تلپاتې سولې ته د هڅو پر ګړندي کولو ټینګار څرګند کړی دی.   

سیاسیونو ویلي، چې خلیلزاد له دوی غوښتي، چې د ټولګډونه حکومت په اړه خپل اندونه ژر تر ژره د واشنګټن اړوند چارواکو ته وړاندې کړي.

د افغانستان د اسلامي اتحاد حزب مشروحید الله سباوون ویلي: هڅې داسې روانې دي، چې افغانان له دوحې پرته په کوم بل هېواد کې یوه ناسته ترسره کړي او د ټولګډونه حکومت په اړه بحث او خبرې وکړي.

مدني فعالان د ټولګډونه حکومت په تړاو وایي، چې په هر حالت کې باید د افغانستان د برخلیک ټاکلو خبره افغانانو ته وسپارل شي.

د مدني ټولنو شبکې مشرعزیز رفیعي ویلي؛ رامنځته شوي فرصتونه له لاسه وتلي دي. اوس دې د راتلونکي په اړه خلکو ته فرصت ورکړي، چې خپل برخلیک پخپله وټاکي.

مدني مخکښ هادی ابراهیمي په دې اړه ویلي؛ ټولګډونه حکومتونه د هغو هېوادونو لپاره وي، چې هیڅ نظام نلري. خلیلزاد بې فکره د ټولګډونه حکومت پر لوري ګام پورته کوي.   

که څه هم هېواد کې دننه د سیاستوالو تر منځ سیاسي اجماع نه لیدل کیږي؛ خو په هېواد کې نفوذ لرونکې څېرې د جمهوریت تر چتر لاندې د حکومت دارۍ له هر راز بدلونونو ملاتړ کوي.

حکومت په دې اړه، چې آیا زلمي خلیلزاد د ټولګډونه حکومت طرحه ولسمشر غني ته سپارلې که نه؛ خو د ملي امنیت شورا سلاکار حمد الله محب ویلي، چې هر ډول طرحه باید د سولې تضمینونکې وي.

Continue Reading

Trending

آریانا نیوز: ټول حقونه خوندي دي